1 okt 2018
Deel:

Gelijkwaardig ouderschap

De bron van veel verliefdheden is gelegen in de verschillen tussen de geliefden. Die verschillen kunnen de kracht van de volwassen partnerrelatie worden. Als de verschillen tussen partners echter een bron van strijd worden dan leidt dit uiteindelijk vaak tot een pijnlijke relatiebreuk. De onmachtgevoelens van ex-partners, die tevens ouders zijn, werken vervolgens vaak onverminderd door als strijdpunten in het gezamenlijk ouderschap. De strijd om het eigen gelijk wordt dan de strijd om ‘de betere ouder’.
 

Kwantiteit

De aanhoudende strijd die daarop volgt mondt niet zelden uit in het formeel opeisen van ‘gelijkwaardig ouderschap’. Immers, de wet (artikel 1:247 BW) geeft het kind recht op gelijkwaardige verzorging en opvoeding door beide ouders. Dit wetsartikel wordt dan geïnterpreteerd als het recht om – in kwantitatieve zin - gelijk aan de andere gezagsouder te worden behandeld.  Dit leidt dan bijvoorbeeld tot het opeisen van een 50/50 zorgverdeling of tot het verzoek aan de rechter om de hoofdverblijfplaats van kinderen administratief te verdelen tussen de ouders.

Kwaliteit

Echter, ‘gelijkwaardig ouderschap’ verwijst (ook) naar een kwalitatieve betekenis: artikel 1:247 BW verplicht de gezagsouder om bij te (blijven) dragen aan de hechtingsrelatie van het kind met de andere ouder. Hieraan ligt de gedachte ten grondslag dat de kwaliteiten (eigenschappen, stijl) van beide ouders (even) belangrijk zijn voor een evenwichtige ontwikkeling van het kind. Even nodig ook: juist de onderlinge verschillen van ouders bieden het kind verschillende identificatiemogelijkheden, die voor zijn ontwikkeling aanvullend en compenserend ten opzichte van elkaar zijn. Dit (kwalitatieve) belang van het kind veronderstelt evenwel een bepaalde kwantiteit: het bestendigen van de gehechtheidsrelatie met het kind impliceert zorg- of omgangstijd, te weten duurzame en frequente contacten die het de ouder mogelijk maken om af te stemmen op de noden en behoeften van het kind.

Waardigheid

Tegelijkertijd blijken de omvang van de zorgtijd of co-ouderschap - op zich - geen garantie voor gelijkwaardig ouderschap. In de verdeeldheid over de kinderen raken kinderen hoe dan ook emotioneel ‘verdeeld’ en verscheurd tussen hun ouders. Voor het emotionele welzijn van kinderen blijkt het compromis van hun ouders vele malen belangrijker dan de inhoud van welke regeling of afspraak dan ook. Vanuit pedagogisch perspectief gaat gelijkwaardig ouderschap dus eerder over waardig ouderschap. Waardig in de - psychologische - zin van: in staat om de persoonlijke (ex-partner) gevoelens en behoeften te onderscheiden van en ondergeschikt te maken aan de gevoelens en behoeften van het kind.

Belangenstrijd

Onthechten, aanvaarden en weer zelfcontrole verkrijgen kost tijd – soms zelfs jaren - en gaat samen met weerstand tegen die ander, van wie je afstand moet en wilt nemen. Onbewust projecteren ouders soms de eigen behoefte op hun kinderen en proberen zij de betrokkenheid van die andere ouder daarom tegen te houden. Onder deze projectie ligt de oprechte overtuiging dat men voor de kinderen opkomt door te voorkomen dat die ander - in zijn of haar ‘anders zijn’ - de kinderen dezelfde pijn zal doen als de ex-partner heeft ervaren. Echter, met verschillen tussen hun ouders kunnen kinderen goed (leren) leven, met ouders die elkaar bestrijden niet.

Mediation

Stel dat de rechter jouw verzoek of eis volledig honoreert en jij dus helemaal je zin krijgt? Met deze vraag van de mediator worden ouders zich soms bewust van het gegeven dat daarmee het (innerlijke) conflict van de ouders (c.q. kinderen) niet wordt opgelost. In tegenstelling tot (ex-)partners, kunnen kinderen niet van hun ouders scheiden. Kinderen willen  – vrij van geruzie om hen - van beide ouders mogen houden.

                                                                                                                                       Wordt vervolgd

Caroline Eggermont
mediator / bijzonder curator
De familiezaak Deventer
 


Delen van dit artikel kan middels de knoppen hier onder: